ข้อสอบชอบถามว่า “ใครเป็นคนจัดทำประมวลจริยธรรม” เพราะมีทั้งกรณีทั่วไปและกรณีพิเศษ
หลักจำง่ายคือ ถ้ามีองค์กรกลางบริหารงานบุคคล ก็ให้องค์กรนั้นจัดทำประมวลจริยธรรม แต่ถ้าไม่มี กฎหมายจะกำหนดตัวองค์กรเฉพาะให้แทน
สรุป 30 วินาที
หลักทั่วไปคือ องค์กรกลางบริหารงานบุคคลเป็นผู้จัดทำ ถ้าไม่มี ให้จำ 4 กลุ่มพิเศษคือ คณะรัฐมนตรี, สภากลาโหม, สคร., คณะกรรมการพัฒนาและส่งเสริมองค์การมหาชน และถ้าเถียงกันว่าใครมีอำนาจ ให้ ก.ม.จ. วินิจฉัย
ตารางจำเร็วเรื่องผู้จัดทำประมวลจริยธรรม
| กรณี | ผู้จัดทำประมวลจริยธรรม | คำจำสอบ |
|---|---|---|
| กรณีทั่วไป | องค์กรกลางบริหารงานบุคคลของหน่วยงานของรัฐนั้น | ถ้ามีองค์กรกลาง ก็ใช้องค์กรกลางก่อน |
| ข้าราชการการเมือง | คณะรัฐมนตรี | สายการเมือง -> ครม. |
| ข้าราชการทหารและพลเรือนกลาโหม | สภากลาโหม | สายกลาโหม -> สภากลาโหม |
| ผู้บริหารและพนักงานรัฐวิสาหกิจ | สำนักงานคณะกรรมการนโยบายรัฐวิสาหกิจ | รัฐวิสาหกิจ -> สคร. |
| ผู้บริหาร เจ้าหน้าที่ และผู้ปฏิบัติงานขององค์การมหาชน | คณะกรรมการพัฒนาและส่งเสริมองค์การมหาชน | องค์การมหาชน -> คณะกรรมการพัฒนาและส่งเสริมองค์การมหาชน |
ถ้ามีข้อสงสัยว่าใครมีอำนาจ
ปัญหา
ใครเป็นผู้จัดทำ
กรณีมีหลายหน่วยงานเกี่ยวข้องหรือไม่ชัดว่าเจ้าหน้าที่ประเภทใดอยู่ในความรับผิดชอบของใคร
ผู้วินิจฉัย
ก.ม.จ.
คณะกรรมการมาตรฐานทางจริยธรรมเป็นผู้มีอำนาจตัดสินข้อขัดแย้งนี้
จุดที่ต้องจำ
ไม่ปล่อยลอย
กฎหมายมีตัวตัดสินชัดเจน ไม่ใช่ปล่อยให้แต่ละหน่วยงานตีความเอง
หน่วยงานของรัฐออกข้อกำหนดเพิ่มได้หรือไม่
ตอบ: ได้ แต่ต้องไม่หลุดจากกรอบกฎหมายกลาง
- หน่วยงานของรัฐอาจจัดทำ ข้อกำหนดจริยธรรมเพิ่มเติม ได้ ถ้าภารกิจของหน่วยงานมีลักษณะเฉพาะ
- ข้อกำหนดเพิ่มเติมนี้ใช้เพื่อเติมรายละเอียดให้เหมาะกับงานจริง เช่น งานที่ต้องใช้ดุลพินิจสูง งานใกล้ชิดประชาชน หรือสายวิชาชีพเฉพาะ
- แต่การจัดทำต้องเป็นไปตามหลักเกณฑ์ที่ ก.ม.จ. กำหนดตามกฎหมาย
หน่วยงานที่อยู่นอกฝ่ายบริหารทำอย่างไร
แม้กฎหมายนี้จะนิยามหน่วยงานของรัฐไว้ที่ฝ่ายบริหารเป็นหลัก แต่ศาล อัยการ หน่วยงานธุรการของรัฐสภา และองค์กรอิสระก็ต้องใช้มาตรฐานทางจริยธรรมนี้เป็นฐานประกอบการจัดทำประมวลของตน
ให้จำความต่างตรงนี้ให้ดี: ไม่ใช่กลุ่มที่อยู่ในนิยามหน่วยงานของรัฐตามมาตรา 3 แต่กฎหมายก็ยังต้องการให้มาตรฐานทางจริยธรรมของภาครัฐอยู่ในระดับเดียวกัน จึงให้นำมาตรฐาน 7 ประการไปใช้ประกอบการจัดทำประมวลของหน่วยงานเหล่านั้น
จุดเชื่อมกับสายครู
| เรื่อง | คำตอบ |
|---|---|
| สายครู ใครเป็นองค์กรกลางบริหารงานบุคคล | ก.ค.ศ. |
| ใครจึงเป็นแกนสำคัญในการจัดทำประมวลจริยธรรมครู | ก.ค.ศ. เป็นแกนหลักของสายงานครู |
| ถ้าหน่วยงานการศึกษามีข้อกำหนดจริยธรรมเพิ่ม | ครูและบุคลากรทางการศึกษาต้องรักษาจริยธรรมตามข้อกำหนดเพิ่มเติมนั้นด้วย |
คำจำของบทนี้: มีองค์กรกลางให้ดูองค์กรกลางก่อน ถ้าไม่มีค่อยไปดู 4 กรณีพิเศษ และถ้าทะเลาะกันให้ ก.ม.จ. ชี้ขาด