เมื่อจิตวิทยาถูกนำมาใช้กับ “การสอน” เราจะได้จิตวิทยาการศึกษา ซึ่งเป็นเครื่องมือสำคัญของครูโดยตรง
บทนี้เน้นว่า ครูต้องไม่สอนด้วยความรู้สึกเพียงอย่างเดียว แต่ต้องเข้าใจผู้เรียน เข้าใจความแตกต่างระหว่างบุคคล และเลือกวิธีการจัดการเรียนรู้ที่เหมาะกับวัยและศักยภาพ
จิตวิทยาการศึกษาคืออะไร
จิตวิทยาการศึกษาเป็นวิทยาศาสตร์ที่ศึกษาวิจัยเกี่ยวกับการเรียนรู้และพัฒนาการของผู้เรียนในสภาพการเรียนการสอนหรือในชั้นเรียน
เป้าหมายคือค้นหาทฤษฎีและหลักการที่จะช่วยแก้ปัญหาทางการศึกษา และทำให้การจัดการเรียนการสอนมีประสิทธิภาพมากขึ้น โดยคำนึงถึงความแตกต่างของแต่ละบุคคล
จิตวิทยาการศึกษามีบทบาทอย่างไรต่อครู
ช่วยให้ครูรู้จักผู้เรียน
ครูเข้าใจลักษณะนิสัย บุคลิกภาพ และลักษณะเฉพาะของนักเรียนที่ตนสอน
ช่วยให้ครูเข้าใจความแตกต่างระหว่างบุคคล
มองเห็นว่าผู้เรียนแต่ละคนมีพัฒนาการไม่เท่ากัน จึงไม่ควรใช้วิธีสอนแบบเดียวกับทุกคน
ช่วยจัดสภาพแวดล้อมห้องเรียนได้เหมาะสม
ทั้งบรรยากาศ กิจกรรม ระดับความยาก และปฏิสัมพันธ์ ควรเหมาะกับวัยของผู้เรียน
ช่วยวางแผนการสอนได้มีประสิทธิภาพ
ครูสามารถเลือกวิธีการ กระบวนการ และกิจกรรมที่เหมาะสมต่อการเรียนรู้ได้มากขึ้น
จิตวิทยาการเรียนรู้
การเรียนรู้ หมายถึง พฤติกรรมเดิมสู่พฤติกรรมใหม่ที่ค่อนข้างถาวร อันเป็นผลจากการฝึกฝน ไม่ใช่การตอบสนองตามธรรมชาติ
คำว่า “ค่อนข้างถาวร” สำคัญมาก เพราะหมายถึงการเปลี่ยนแปลงที่คงอยู่พอสมควร ไม่ใช่แค่ตอบชั่วคราวเพราะสัญชาตญาณหรือปฏิกิริยาทางชีวภาพ
แผนภาพจำเร็ว: ครูใช้จิตวิทยาการศึกษาอย่างไร
รู้จักผู้เรียน
เข้าใจนิสัย ความพร้อม ความแตกต่าง
เลือกวิธีสอน
เลือกกิจกรรมและสิ่งเร้าที่เหมาะสม
จัดห้องเรียน
จัดบรรยากาศที่เอื้อต่อการเรียนรู้
พัฒนาผลลัพธ์
ช่วยให้ผู้เรียนเรียนได้ดีขึ้นและพัฒนาเต็มศักยภาพ
จำประโยคหลักให้ได้: จิตวิทยาการศึกษาศึกษาการเรียนรู้และพัฒนาการของผู้เรียนในสถานการณ์เรียนการสอน