ก่อนพัฒนาหลักสูตรให้ดี ต้องเข้าใจก่อนว่า “หลักสูตร” ไม่ใช่แค่รายวิชาหรือหนังสือเรียน แต่คือภาพรวมของประสบการณ์การเรียนรู้ทั้งหมด
ความเข้าใจจุดนี้สำคัญมาก เพราะจะทำให้ครูมองบทบาทของตนกว้างขึ้นจากคนสอนเนื้อหา ไปเป็นผู้ออกแบบประสบการณ์ที่พาผู้เรียนเติบโตได้จริง
ความหมายของหลักสูตร
คำว่า Curriculum มาจากภาษาลาตินคำว่า Currere หมายถึง “ช่องทางสำหรับวิ่ง”
เมื่อใช้ในทางการศึกษา จึงหมายถึงแนวทางสำหรับการเรียนรู้ หรือเส้นทางที่พาผู้เรียนไปสู่พัฒนาการตามที่พึงประสงค์
สรุปความหมายของหลักสูตร
หลักสูตรคือ มวลประสบการณ์ทั้งหมด ที่จัดให้ผู้เรียนทั้งในห้องเรียนและนอกห้องเรียน โดยอาจอยู่ในรูปกิจกรรม โครงการ หรือแผนที่ครูและสถานศึกษาสร้างขึ้น เพื่อให้ผู้เรียนได้พัฒนาตนเอง สามารถดำรงชีวิตในสังคมได้อย่างมีความสุขและเจริญงอกงาม
ความสำคัญของหลักสูตร
1. สำคัญต่อการจัดการศึกษาของชาติ
หลักสูตรเป็นเครื่องมือที่ถ่ายทอดเจตนารมณ์หรือเป้าประสงค์ของการศึกษาของชาติไปสู่การปฏิบัติในโรงเรียนและสถานศึกษา การศึกษาใช้พัฒนาคน และคุณภาพของหลักสูตรก็สะท้อนคุณภาพของการจัดการศึกษา
2. สำคัญต่อการจัดการเรียนรู้
หลักสูตรเปรียบเสมือน “เข็มทิศ” สำหรับครู เพราะช่วยกำหนดทิศทางว่าผู้เรียนควรเรียนอะไร เรียนอย่างไร และควรพัฒนาไปสู่เป้าหมายแบบใด
ภาพเปรียบเทียบที่ต้องจำ
การศึกษา = รถยนต์
หลักสูตร = พวงมาลัย
การศึกษา = เรือยนต์
หลักสูตร = หางเสือ
การศึกษา = อาหาร
หลักสูตร = คู่มือการทำอาหาร
คำจำสั้นที่สุดของบทนี้คือ หลักสูตร = เข็มทิศของครู และเป็นมวลประสบการณ์ของผู้เรียน