หลักสูตรที่ดีไม่ใช่แค่ครบหัวข้อ แต่ต้องเอาไปใช้ได้จริง ยืดหยุ่น ตอบโจทย์ผู้เรียน และพาสถานศึกษาเดินไปในทิศทางเดียวกัน
บทนี้เป็นอีกจุดที่ออกสอบบ่อย เพราะข้อสอบมักถามว่า “ข้อใดเป็นลักษณะของหลักสูตรที่ดี” หรือ “ข้อใดไม่ใช่” จึงต้องจับประเด็นสำคัญให้ครบ
12 ลักษณะของหลักสูตรที่ดี
- มีความคล่องตัว และปรับปรุงยืดหยุ่นได้ตามสภาพการณ์
- เป็นเครื่องมือที่ช่วยให้การเรียนการสอนบรรลุตามความมุ่งหมาย
- จัดทำหรือพัฒนาจากคณะบุคคลหลายฝ่าย
- ตรงตามความมุ่งหมายของการศึกษาแห่งชาติ
- มีกิจกรรม กระบวนการ และเนื้อหาที่เพียงพอให้ผู้เรียนคิดเป็น ทำเป็น แก้ปัญหาเป็น
- บอกแนวทางด้านสื่อการสอน การใช้สื่อ และการวัดประเมินผลอย่างชัดเจน
- สนองความต้องการและความสนใจของนักเรียนและสังคม
- ส่งเสริมความเจริญงอกงามของผู้เรียนทุกด้าน รวมถึงความคิดริเริ่มสร้างสรรค์
- ชี้แนะแนวทางกระบวนการเรียนรู้ เพื่อให้ผู้เรียนเพิ่มพูนความรู้ ทักษะ และเจตคติได้ด้วยตนเอง
- จัดทำจากการศึกษาข้อมูลพื้นฐานด้านต่าง ๆ อย่างรอบคอบ
- ยึดผู้เรียนเป็นสำคัญ เนื้อหาและกิจกรรมเหมาะสมกับธรรมชาติของผู้เรียน
- เนื้อหาและประสบการณ์สอดคล้องกับชีวิตจริงและนำไปใช้ในชีวิตประจำวันได้
จัดกลุ่มให้จำง่าย
กลุ่มที่ 1 เรื่องทิศทาง
ต้องตรงกับความมุ่งหมายของการศึกษาแห่งชาติ ช่วยให้การสอนบรรลุเป้าหมาย และมีแนวทางสื่อ-ประเมินผลชัดเจน
กลุ่มที่ 2 เรื่องผู้เรียน
ยึดผู้เรียนเป็นสำคัญ เหมาะกับธรรมชาติของผู้เรียน สนับสนุนการคิด การทำ และการแก้ปัญหา
กลุ่มที่ 3 เรื่องการใช้จริง
ยืดหยุ่น ใช้งานได้จริง สอดคล้องกับชีวิตจริง และจัดทำจากข้อมูลพื้นฐานอย่างรอบคอบโดยหลายฝ่าย
จำง่ายที่สุดคือ หลักสูตรที่ดีต้อง ตรงทิศ + ตอบผู้เรียน + ใช้ได้จริง