หมวด 1 คือเข็มทิศของระบบการศึกษา: จะพัฒนาคนอย่างไร และจัดระบบอย่างไร
หัวใจอยู่ในมาตรา 6, 8 และ 9 อ่านเป็นชุดเดียวจะเห็นภาพตั้งแต่เป้าหมายของผู้เรียน หลักการของการศึกษา ไปจนถึงระบบโครงสร้างที่ต้องรองรับการจัดการศึกษา
มาตรา 6 เป้าหมายสูงสุด: เก่ง ดี มีสุข
เก่ง
มีสติปัญญา ความรู้ ความสามารถ และพัฒนาได้เต็มศักยภาพ
ดี
มีคุณธรรม จริยธรรม วัฒนธรรม และความรับผิดชอบ
มีสุข
อยู่ร่วมกับผู้อื่นได้อย่างมีความสุข ทั้งร่างกาย จิตใจ และสังคม
มาตรา 6 ไม่ได้พูดแค่ความรู้ แต่พูดถึงมนุษย์ที่สมบูรณ์ทั้งร่างกาย จิตใจ สติปัญญา ความรู้ คุณธรรม จริยธรรม และวัฒนธรรมในการดำเนินชีวิต
มาตรา 8 หลักการจัดการศึกษา: ตลอด ร่วม พัฒ
ตลอด
เป็นการศึกษาตลอดชีวิตสำหรับประชาชน ทุกคนสามารถเรียนรู้ต่อเนื่องได้ตลอดช่วงชีวิต
ร่วม
ให้สังคมมีส่วนร่วมในการจัดการศึกษา ไม่ใช่หน้าที่รัฐฝ่ายเดียว
พัฒ
พัฒนาสาระและกระบวนการเรียนรู้อย่างต่อเนื่อง ให้ทันต่อการเปลี่ยนแปลง
มาตรา 9 หลักการจัดระบบ โครงสร้าง และกระบวนการ
สูตรจำ: เอก - จาย - กำ - ครู - ทรัพ - ร่วม
เอก
เอกภาพด้านนโยบาย และหลากหลายในการปฏิบัติ
จาย
กระจายอำนาจสู่เขตพื้นที่การศึกษา สถานศึกษา และองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น
กำ
กำหนดมาตรฐาน และจัดระบบประกันคุณภาพทุกระดับและทุกประเภท
ครู
ส่งเสริมมาตรฐานวิชาชีพครู คณาจารย์ และบุคลากรทางการศึกษา
ทรัพ
ระดมทรัพยากรจากแหล่งต่าง ๆ มาใช้ในการจัดการศึกษา
ร่วม
เปิดให้บุคคล ครอบครัว ชุมชน องค์กร เอกชน ศาสนา สถานประกอบการ และสังคมมีส่วนร่วม
ถ้าเจอคำว่า ตลอดชีวิต / สังคมมีส่วนร่วม / พัฒนากระบวนการเรียนรู้ ให้นึกถึงมาตรา 8 แต่ถ้าเจอ กระจายอำนาจ / มาตรฐาน / ประกันคุณภาพ / ระดมทรัพยากร ให้นึกถึงมาตรา 9